Maksiller sinüs varyasyon ve patolojilerinin konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile retrospektif olarak değerlendirilmesi


Dr. Öğr. Üyesi HALİL AYYILDIZ

Tez Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Selçuk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye

Tez Danışmanı: Faruk Akgünlü

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

 

Anatomik varyasyon ve patolojilerinin yanı sıra bölgenin anatomik yapısı, maksiller posterior bölgeyi diş hekimleri için zorlayıcı bir bölge haline getirmektedir. Bu nedenle bu bölgenin anatomisi hakkında eksiksiz bilgi sahibi olmak gerekmektedir. Bu bölgelerde gerçekleştirilecek herhangi bir cerrahi prosedür öncesinde, komplikasyonlardan kaçınmak için bölgenin anatomisi, bölgedeki mevcut patoloji ve varyasyonlarının değerlendirilmesi gerekmektedir. Diş hekimliğinde bu değerlendirme radyolojik olarak yapılmaktadır. Bu bölgedeki istenilen değerlendirme için gerekli özellikler KIBT ile sağlanabilmektedir. Üç boyutlu değerlendirme sağlaması ve ölçüm güvenilirliğine sahip olması cerrahi uygulamalarda önemini vurgulamaktadır. Septum, haller hücresi ve aksesuar ostium maksiller sinüsün varyasyonlarıdır. Maksiller sinüs patolojileri enflamatuar hastalıklar, gelişimsel anomaliler, neoplaziler, diş ilişkili sinüs hastalıkları, kemik hasarı, travmatik kemik hasarı, iyatrojenik, sistemik, silent sinüs sendromu şeklinde sınıflandırılmaktadır. Bu tez çalışmanın amacı belirli bir Türk popülasyonunda maksiller sinüs varyasyon ve patolojilerinin yaş ve cinsiyet parametrelerine göre ilişkilerinin belirlenmesi, varyasyon ve patolojilerin birbirleriyle ilişkisinin değerlendirilmesidir. Bu retrospektif çalışmada 212 (92 kadın, 120 erkek) hastaya ait KIBT görüntüleri incelenmiştir. İncelenen KIBT görüntüleri birden fazla kesitte incelenip kaydedilmiştir. 18 yaş üstü hastalar, maksiller sinüsün tüm alanlarının net olarak izlendiği görüntüler çalışmaya dahil edilirken; maksiller sinüsün kemik sınırlarını bozabilecek patolojisi olanlar, diagnostik kalitede olmayan görüntüler çalışmaya dahil edilmemiştir. Maksiller sinüse ait gözlemler aynı gözlemci tarafından üç hafta arayla tekrarlanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sınıf içi korelasyon ve Goodman-Kruskal tau testi, tanımlayıcı istatistikler, ki-kare testi, Exact ve Monte Carlo testleri, bağımsız t testi, tek yönlü Anova testleri kullanılmıştır. Bu tez çalışmanın sonucunda maksiller sinüsün morfometrik özellikleri açısından cinsiyet ve yaş gruplarında fark gözlenmiştir. En sık tespit edilen varyasyon aksesuar ostium iken en sık tespit edilen patoloji mukozal kalınlaşmadır. Hipoplazi ile haller hücresi ve mukoza retansiyon kisti ile aksesuar ostium arasında anlamlı ilişki saptanmıştır.  En az bir anatomik varyasyonun bulunduğu hasta oranı % 77,8 iken, en az bir patolojinin bulunduğu hasta oranı % 56,1’dir. Bu sebeple bölgede yapılacak cerrahi prosedürler öncesinde komplikasyonlardan kaçınmak için ayrıntılı bir analiz yapılmalıdır.  

 

Anahtar Sözcükler: KIBT; Maksiller sinüs; Patoloji; Varyasyon