Olay yerlerinde elde edilen patlama ve molotof kokteyli atma olaylarında kullanılan el yapımı yangın çıkarıcılar üzerinden vücut izi ve biyolojik bulguların araştırılması


Doç. Dr. YAKUP GÜLEKÇİ

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Türkiye

Tez Danışmanı: Emel Hülya Yükseloğlu

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Patlama ve molotoflama eylemleri, hem ekonomik hem psikolojik hem de sosyolojik olarak toplumsal hafızada önemli etkiler bırakmakta ve telafisi kolay olmayan yaralar açmaktadır. Bu noktada devletin görevi; faillerin en kısa sürede yakalanmasını sağlayarak kamu vicdanını rahatlatmak ve hukuk kuralları çerçevesinde bir an önce adalet önüne çıkarılmasını ve cezalandırılmasını sağlamaktır. Suç ve suçlularla mücadele kapsamında kaydedilen hızlı gelişmeler sayesinde olay yerlerinden toplanan bulgular üzerinde kapsamlı ve çok yönlü incelemeler yapma imkânı doğmuştur. Özellikle patlama ya da el yapımı yangın çıkarıcı olayları gibi terör eylemlerinde elde edilen bulgulardan patlayıcının cinsi tayin edilerek hangi terörist grubun gerçekleştirdiği tespit edilmektedir. Olay yeri incelemesinin önemli amaçlarından biri failin tespitine yarayacak parmak izi araştırması yapılmasıdır. Olay yerinde bulunan materyallerinden kimliklendirmeye elverişli parmak izinin varlığı; suçun anlaşılması ve suçluların bulunması açsından çok önemlidir. Ayrıca; kriminal araştırmaların çok yönlü yapılması elde edilen delillerin sadece parmak izi araştırması yönünden değil aynı zamanda biyolojik incelemeler yönünden de değerli olması nedeniyle yapılan parmak izi geliştirme tekniğinin ve ısının olayın failine ait genetik materyalleri bozup bozmadığının da araştırılması önemlidir. Bu araştırmanın hedefi; olay yeri incelemesinde elde edilen bulgular üzerindeki izlerin kalitesine ve var olan DNA’nın bozulup bozulmamasına ısının ne derece etkili olduğunu araştırmak ve polis ve jandarma kriminal laboratuvarlarında rutin bir inceleme yöntemi olarak kullanılabilmesini sağlayacak standartlar oluşturmaya çalışmaktır. Çalışmada patlama ya da el yapımı yangın çıkarıcı olayları sonrası yapılan olay yeri incelemesinde karşımıza çıkabilecek ortamlar sağlanarak hazırlanan 720 adet parmak izi örneği incelenmiştir. 50Co-300Co arası sıcaklık derecelerine maruz kalan numunelerden; metal ve cam numunelere ‘Süper Glue’ ve ‘SPR’ yöntemi ile kağıt numunelere ‘Ninhidrin’ yöntemi uygulanarak parmak izi geliştirme işlemi gerçekleştirilmiştir. Çalışmamızda 54 adet parmak izinden izolasyon ve identifikasyon çalışmaları gerçekleştirilmiştir. DNA profillemesi açısından bakıldığında kağıt yüzeylerden alınan epitel hücrelerden elde edilen sonuçların cam ve metal yüzeylere göre daha çok kimliklendirmeye uygun olduğu tespit edilmiştir. Sıcaklık parametresi göz önüne alındığında tüm yüzey ve ortam koşullarında 300Co’ ye kadar mukayeseye elverişli parmak izleri elde edilmiştir.