Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği, Türkiye
Tez Danışmanı: Dr. Öğr. Üyesi Nalan Bostan Akmeşe
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
| Giriş: Beslenme okuryazarlığı kişilerin temel beslenme bilgisine ulaşma, bu bilgiyi işleme ve anlama kapasitesi olarak tanımlanmıştır. Sağlıklı beslenme davranışlarının geliştirilmesinde, gıda ve beslenme okuryazarlığı önemli bir rol oynamakla birlikte, bu durumu kolaylaştırıcı ve zorlaştırıcı çeşitli etmenler bulunmaktadır. Yaşlılarda kronik hastalıklarının önlenmesi, fiziksel- psikolojik- sosyal sağlığın korunması ve geliştirilmesi için yeterli ve dengeli beslemesi sağlanmalıdır. Beslenme durumunun iyileştirilmesi yaşam süresinin uzamasına ve kaliteli bir yaşlılık dönemi geçirilmesine olanak sağlamaktadır. Amaç: Bu araştırmanın amacı 60-64 yaş arasındaki bireylerin beslenme okuryazarlık düzeyleri ile sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumlarının değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Araştırma tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışmadır. Kütahya merkez ilçesine bağlı aile sağlığı merkezlerinde, Mart-Haziran 2022'de yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Kütahya il merkezinde yaşayan 60-64 yaş arası 400 kişi oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan ve 17 maddeden oluşan tanımlayıcı Sosyo- demografik Özellikler Veri Formu, Yetişkinlerde Beslenme Okuryazarlığı Değerlendirme Aracı ve Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Veriler araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Araştırma analizleri için istatistiksel paket programı olan SPSS 25.0 kullanılmıştır. Bulgular: Yaşlıların yetişkinlerde beslenme okuryazarlığı ölçeğine puan ortalamaları 20,99±5,325'tir. Alt boyutlar alınan puan ortalamaları; genel beslenme bilgisi 6,37±1,887,okuduğunu anlama 3,89±1,118, besin grupları 7,70±1,538, porsiyon miktarları 2,15±0,752, sayısal okuryazarlık ve gıda etiketi okuma 0,87±1,185'tir. Yaşlıların sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum ölçeği puan ortalamaları 71,86±12,85'tir. Alt boyutlardanalınan puan ortalamaları; beslenme hakkında bilgi 16,61±4,616, beslenmeye yönelik duygu 16,79±4,606, olumlu beslenme 19,39±4,282, kötü beslenme 19,08±4,53'tür.Yaşlı kadınların Beslenme Okuryazarlığı ölçeğinden aldıkları puanlar erkek yaşlılardan daha yüksek bulunmuştur (P<0,5). Normal kiloda olan katılımcıların yetişkinlerde beslenme okuryazarlığı ölçeğinden aldıkları puanların fazla kilolu katılımcılara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (P<0,5). Yetişkinlerde Beslenme Okuryazarlığı İle Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum arasında pozitif yönde orta düzeyde (r=0,528, p<,01) ilişki olduğu görülmüştür. Sonuç:katılımcıların beslenme okuryazarlığı ölçeği puan ortalamalarının ve sağlıklı beslenme tutum ölçeği puan ortalamalarının ortalamanın üzerinde olduğu saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Beslenme okuryazarlığı, yaşlılarda beslenme, beslenme tutumu | |||