Hemşirelik Eğitim ve Uygulamalarında Anahtar Kavramlar


Takmak Ş. (Editör)

Ankara Nobel Tıp Kitabevleri, Ankara, 2023

  • Yayın Türü: Kitap / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2023
  • Yayınevi: Ankara Nobel Tıp Kitabevleri
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

TAKDİM

Hemşirelik kuramsal ve uygulamalı bir disiplindir. Hemşireliğin kuramsal yönünde hemşirelik eğitim, uygulama ve araştırmalarına rehberlik eden geniş bir kavramsal yapı vardır. Kavramlar zihin dünyamızda gerçeklik algısı ve bilgisini şekillendiren soyut yapılar olarak tanımlanabilir. Kavramların iyi anlaşılması hemşirelik kuramlarının eğitim, araştırma ve uygulamalarda var olabilmesi için bir önkoşuldur. Bu bağlamda Rodgers ve ark. (2018) kavramların hemşirelik kuramlarının temel bir bileşeni olduğu gibi, tek başına da etkili bir teorik güç sağladığını belirtmişlerdir. Kavramsal ve teorik çalışmalar, hemşirelikte bütüncül bilgi birikiminin gelişimi için bir gerekliliktir. Bilimsel bir disiplin, kavramsal yapıya sahip olması, bu yapıyı geliştirmesi ve sürekli olarak yenilemesi ile ayırt edilebilir. Hemşirelikte kavramsal çalışmaların geliştirilmesi ve güncellenmesi diğer disiplinlerde olduğu gibi sürekli ilerlemeyi sağlamak için gereklidir. Aynı zamanda hemşireliğin kavramsal yapısının doğru anlaşılması hemşirelik bilgisinin uygulamaya aktarılması için de bir basamaktır.

Hemşirelik bilimindeki ilerlemeler ve ilişkili olduğu diğer disiplinlerdeki gelişmelerle hemşirelik kavramlarının giderek genişlediği, bazı kavramlara olan ilginin arttığı ve temel kavramlara ilişkin alt kavramsallaşmanın devam ettiği görülmektedir. Ülkemiz hemşirelik literatüründe hemşirelik kuramlarına ilişkin basılı eserlerin varlığı yanında kavramsal yapının sunulduğu güncel eserlerin sınırlı olduğu görülmüştür. Özellikle lisansüstü hemşirelik eğitiminde hemşirelik kavramlarına ilişkin kaynak eksikliği öğretim elemanları ve öğrencilerin dikkat çektiği bir konudur. Bu anlamda ülkemiz hemşirelik literatürüne katkı sağlamak amacıyla editörlüğünü yürüttüğüm kitap fikri ortaya çıkmıştır.

Hemşirelik eğitim ve uygulamalarında anahtar kavramlar” kitabı hemşirelik lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri yanı sıra klinik hemşireleri ve öğretim elemanlarına katkı sağlayacak içerikte hazırlanmıştır. Kitap içeriğinde yirmi dört bölüm yer almaktadır ve bölümler hemşirelik eğitim, araştırma ve uygulamalarını kapsadığı için kendi içinde sınıflanmadan alfabetik olarak yerleştirilmiştir. Kitap içeriğinde yer alan kavramların belirlenmesinde hemşireliğin temel kavramları olması yanında güncelliğini koruyan ve yükselen kavramlar olmasına dikkat edilmiştir. Hemşirelik eğitim, araştırma ve uygulamalarında anahtar olan bakım, baş etme, benlik saygısı, duyusal yüklenme, empati, etik, holistik bakım, kriz yönetimi, liderlik, otonomi, öz güven, savunuculuk, yalnızlık kavramlarına ek olarak yükselen anahtar kavramlar olan ahlaki sıkıntı, eleştirel düşünme, iyilik hali, klinik karar, maneviyat, mentörlük, öz yönetim, suçluluk, şefkat, yansıtma, yetkinlik kavramları standart bir bölüm akışı ile okuyucuya sunulmuştur. Her bir bölümde kavrama ilişkin tanımlar, anahtar noktalar ve kuramsal alt yapı ile kavramın hemşirelik eğitim, uygulama ve araştırmalarındaki yeri ve önemine değinilmiştir. Bölüm içinde kavramın kuramsal alt yapısı ve değerlendirilmesine /ölçümüne ilişkin yer verilen ölçeklerin araştırmacılar için yol gösterici olacağı düşünülmektedir. Bölüm sonu örnek olay, vaka veya uygulama örnekleri kavramın uygulamalara yansımasına katkı sunmaktadır.  Bu çerçevede kitabın hemşirelik öğrencileri ve yeni araştırmacılara bütüncül katkı sağlaması hedeflenmiştir.

Her bölümde ele alınan hemşirelik kavramının okuyucuya ufuk açacak nitelikte bir içerikle katkı sağlayacağına inanıyorum. Değerli bölüm yazarlarımıza, öğrencilerimize ve kıymetli okuyucularımıza teşekkürlerimi sunuyorum. Büyük bir heyecanla başladığım bu yolda bilmenin ötesine geçen kavramanın heyecanını sizlerle paylaşmaktan onur duyuyorum.

Başta lider hemşirelerimiz olmak üzere hemşirelik mesleği ve bilimine katkı veren tüm hemşirelere saygı ve şükranlarımı sunuyorum.

Şenay TAKMAK

Kütahya

Kaynak

1. Rodgers, B. L., Jacelon, C. S., & Knafl, K. A. (2018). Concept analysis and the advance of nursing knowledge: state of the science. Journal of Nursing Scholarship, 50(4), 451-459.