Bulimiya Nervoza
Çocukluktan Yeişkinliğe Yeme Bozuklukları ve Terapileri, Halil KARAR,Sema N. Türkoğlu Dikmen, Editör, Akademisyen Yayınevi Kitabevi, Ankara, ss.23-34, 2020
- Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
- Basım Tarihi: 2020
- Yayınevi: Akademisyen Yayınevi Kitabevi
- Basıldığı Şehir: Ankara
- Sayfa Sayıları: ss.23-34
- Editörler: Halil KARAR,Sema N. Türkoğlu Dikmen, Editör
- Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bulimia nervosa (BN), yineleyici tıkınırcasına yeme atakları ve kilo alımını engellemeye yönelik uygunsuz telafi edici davranışlarla seyreden bir yeme bozukluğudur. Tarihsel olarak anoreksiya nervozaya kıyasla daha geç tanımlanmış olup, 1979 yılında Russell tarafından ayrı bir klinik tablo olarak sınıflandırılmıştır. Güncel veriler, BN’nin genetik ve çevresel etkenlerin etkileşimi sonucu ortaya çıkan multifaktöriyel bir bozukluk olduğunu göstermektedir. İkiz ve toplum temelli çalışmalarda orta-yüksek düzeyde kalıtılabilirlik oranları bildirilmiş; özellikle anksiyete bozuklukları, duygudurum bozuklukları ve kişilik özellikleriyle genetik ve çevresel örtüşme saptanmıştır.
Epidemiyolojik çalışmalar, BN prevalansının kültürler ve bölgeler arasında farklılık gösterdiğini, ancak birçok ülkede genç kadınlarda daha sık görüldüğünü ortaya koymaktadır. BN sıklıkla anksiyete bozuklukları, depresyon ve madde kullanım bozuklukları ile komorbid seyretmekte; bu durum hastalığın şiddetini, işlevselliği ve mortalite riskini artırmaktadır.
Tanı sürecinde ayrıntılı klinik görüşme, fiziksel değerlendirme ve uygun psikometrik ölçeklerin kullanımı önemlidir. DSM-5 tanı ölçütleri tanısal çerçeveyi oluştururken, ayırıcı tanıda diğer yeme bozuklukları, psikiyatrik ve tıbbi durumlar mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır.
Tedavide birinci basamak yaklaşım psikoterapilerdir. Özellikle yeme bozukluğu odaklı bilişsel davranışçı terapi (BDT), erişkinlerde en güçlü kanıt düzeyine sahiptir. Çocuk ve ergenlerde ise aile temelli yaklaşımlar ön plandadır. Psikofarmakolojik tedavi, özellikle komorbid psikiyatrik bozuklukların varlığında destekleyici bir seçenek olarak kullanılmakta; SSRI’lar içinde fluoksetin BN için FDA onayı olan tek ilaçtır. BN’de erken tanı, komorbiditelerin dikkatle değerlendirilmesi ve çok boyutlu tedavi yaklaşımları klinik sonuçları belirgin biçimde iyileştirmektedir.