Hemşirelikte Etkin Liderlik ve Yöneticilik


Kaya P., Topuz İ.

1. Uluslararası ve Ulusal Hemşirelikte Liderlik Kongresi, Eskişehir, Turkey, 28 - 29 November 2024, pp.1, (Full Text)

  • Publication Type: Conference Paper / Full Text
  • City: Eskişehir
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.1
  • Kütahya Health Sciences University Affiliated: Yes

Abstract

Giriş

Lider hemşire ekibine güvenen, öncülük eden, problemlere etkin çözümler sunabilen, empati yeteneği yüksek, etik ilkeleri önemseyen, sistemli ve adil bir yönetici olarak tanımlanmaktadır. Yapılan bir çalışmada hemşirelik öğrencilerinin lider hemşireden beklentileri; pratik, araştırmacı ve donanımlı olmasıdır.  Bakımın daha profesyonel olması ve kritik anlarda hızlı karar verilmesi için lider hemşirelere ihtiyaç duyulmaktadır.  Bununla beraber lider hemşireler mesleğin vizyonuna da katkı sağlamaktadır.

Amaç

Bu derleme bildiride hemşirelikte etkin liderlik ve yöneticilik konusunda literatür taraması yapılarak, okurlara bilgi sunmak ve farkındalık oluşturmak amaçlanmıştır.

Yöntem

Bu derleme bildiride literatür taraması gerçekleştirilmiştir. Bu taramanın ardından literatür kapsamında bildiri hazırlanmıştır. Bu derleme bildiri hazırlanmadan önce literatür taraması yapıldığında bu konuya ilişkin bir çalışmaya rastlanılmadığı için konu bu şekilde belirlenmiştir. Bakım süreçlerinin çok önemli bir durum olduğu hemşirelik mesleğinde ise etkili ve etkin bakımın ancak liderlikle mümkün olabileceği belirlenmiştir.

Bulgular

Uluslararası çalışmalarda çok yönlü bir liderlik modelinin oluşturulmasının önemi vurgulanmaktadır. Otantik liderlik, iş performansında ve iş doyumunda pozitif etki yaratarak çalışanlarda tükenmişlik oranını düşürmektedir. Böylece hemşirelerin meslekten ayrılma isteği azalmaktadır. Malpraktis, sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyonlar, düşme gibi bakım sürecinde istenmeyen olayların önlenmesi için otantik liderliğin etkisi olduğu belirtilmektedir. İyi bir liderliğin bakım kalitesini arttırıcı etkisi bulunmaktadır. Wallace ve ark., (2011)’nin yaptıkları çalışmada etkili bir liderlikle kanıta dayalı uygulamada hemşirelerin sınırlı kaynaklara rağmen uygulamayı kolaylaştırdığını ve bakım kalitesini arttırdığını göstermiştir. Lider hemşireler mesleklerine dair bilimsel gelişmeleri, politikaları takip ederek ve değişime ön ayak olarak bunu işlerinde göstermekte, bu sayede verdikleri hizmetlerin daha verimli, kaliteli ve etkili olmasını sağlamaktadırlar. Lider hemşireler çalıştıkları kurumlarda araştırmacı kimliklerini ön plana çıkararak, kendilerini geliştirmeyi her zaman hedef edinmektedir. Hemşirelik mesleğinin ve hemşirelerin en temel hedefi kanıta dayalı bakım sunmaktır. İyi bir liderlik bakımın kalitesini artırarak hemşire ve birey ilişkisinde doyumu artırmakta, sağlığın korunması ve geliştirilmesine, bireylerin tedavi edilmesine yardımcı olmaktadır. Lider hemşireler araştırma yaparak ve araştırmalara katılım göstererek hem bilimsel gelişmeleri takip etmekte hem de uygulama ve bakım süreçlerine daha güncel bilgileri entegre edebilmektedir.

Sonuç

Dünya Sağlık Örgütü ve Uluslararası Hemşireler Birliğine göre hemşirelerin liderlik rollerine önem verilmeli  ve hemşireler tüm çalışma basamaklarında yer almalıdır. Hemşirelerde yöneticiliğin incelendiği bir çalışmada,  liderlerde olması gereken özellikler sırasıyla; dürüstlük, sorumlulukları belirleme, işbirliği ve ekip, bilgileri paylaşma gibi özellikler olarak bulunmuştur. Kelez’in yaptığı bir çalışmada mesleki deneyimi 15 yıl ve üzeri olan hemşirelerin liderliği güçlü şekilde benimsedikleri, puanlarının diğer gruplara oranla daha yüksek olduğu saptanmıştır. Yönetim, günümüzde bir bilim olarak kabul görmekte ve liderlik davranışlarının eğitim yoluyla öğrenilebileceği düşünülmektedir.                       

Anahtar Kelimeler: Yöneticilik, liderlik, hemşirelik