Ebeveyn Arabulucuğu ve Dijital Bağımlılık: Anahtar Kelime İlişkilerine Yönelik Bibliyometrik Analiz

Ünlü İ. İ., Karaağaç H., Karataş M.

Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, vol.26, no.70, pp.155-186, 2026 (TRDizin)

Abstract

Bu çalışmada güncel sosyal sorunlardan birisi olan dijital bağımlılık ile etkili bir baş etme stratejisi olan ebeveyn arabuluculuğu kavramları arasındaki önemli bağlamlar ele alınmıştır. Özellikle bilimsel literatürde iki kavram ile sıkça kullanılan anahtar kelimelerin tespit edilerek bunlar arasındaki ilişkiler açıklanmaya çalışmıştır. Teknolojinin etkili ve verimli bir şekilde kullanılması, günlük hayatta birçok kolaylık sağlarken, aşırı ve bilinçsiz kullanımı sonucu problemli teknoloji kullanımı, teknoloji bağımlılığı ve dijital bağımlılık gibi kavramların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu çalışmadaki veri seti, 04.01.2025 tarihinde Web of Science (WoS) veri tabanından elde edilmiştir. WoS veri tabanında “ebeveyn arabuluculuğu” ve “dijital bağımlılık” temalı anahtar kelimeler üzerine aramalar yapılarak elde edilen sonuçlar doğrultusunda veri seti oluşturulmuştur. Analizlerde anahtar kelimelerin diğer kelimelerle ilişkisi taranarak, ilişki sıklığı en az 10 kaynak olan anahtar kelimeler çalışmaya dahil edilmiştir. Bu kapsamda ergenler, çocuklar, dijital çağ, online medya aktiviteleri, çevrimiçi riskler, problemli internet kullanımı, ebeveynlik biçimi, koruma-motivasyon teorisi, dijital ebeveynlik ve problemli akıllı cep telefonu kullanımı anahtar kelimeleri ile yoğunlaşan bir ilişkinin olduğu anlaşılmaktadır. Teknolojinin hızla gelişen doğası, ebeveyn arabuluculuğunda sürekli güncellenen stratejileri ve politikaları önemli kılmaktadır. Gelecekteki çalışmaların, çocuk odaklı yaklaşımı daha da derinleştiren, disiplinler arası entegrasyonu güçlendiren ve küresel çeşitliliği artıran bir yönde ilerlemesi önerilmektedir.